Türkiye’de yatırım fonlarında yaşanan krizin ardından birikimlerine ulaşamayan vatandaşlar ile nakit varlıkları kilitlenen küçük esnaf, kira, borç ve günlük ödemelerini karşılayabilmek için oto galericiler ve kuyumculara akın etti. İlan sitelerinde vakit kaybetmek istemeyen araç sahipleri otomobillerini hızla elden çıkarırken, altın bozduranların sayısında da belirgin bir artış gözleniyor.
Fon piyasasında meydana gelen tıkanıklık, yüz binlerce yatırımcının tasarruflarına erişimini kesintiye uğratarak piyasadaki likidite sıkıntısını derinleştirdi. Paralarını fondan çekemeyen çok sayıda kişi, yaklaşan kısa vadeli harcamalarını ve ödemelerini yapabilmek amacıyla elindeki diğer varlıkları süratle nakde çevirme yoluna gidiyor.
Otomotiv pazarında da somut biçimde hissedilen bu gelişme, son bir haftalık süreçte doğrudan galericilere getirilen satılık araç adedini ciddi oranda tırmandırdı. Sektör yetkilileri, başvuruda bulunan kişilerin model yenileme veya yeni araç satın alma gayesi taşımadığını, tek hedeflerinin acil nakit sağlamak olduğunu vurguluyor.
İstanbul’da galericilik yapan Serkan Biçer, son günlerde nakit ihtiyacı sebebiyle aracını satışa getirenlerin sayısındaki artışa dikkat çekerek şöyle konuştu:
“Piyasada zaten bir durgunluk var. Aracını ilan sitelerinde bekletmek istemeyen, acil nakde ihtiyaç duyan vatandaş doğrudan galericiye geliyor. Son dönemde gelen müşteriler arasında parasının fonda kaldığını ve bu sebeple aracını elinden çıkarmak istediğini söyleyenler var.”
Altın Bozdurma Talebi ve Esnafın Likidite Arayışı
Türkiye Gazetesi’nin aktardığı bilgilere göre, benzer bir yoğunluk kuyumcu dükkânlarında da kaydediliyor. Müşterilerinin bir kısmının fondaki parasını alamadığı için altın bozdurduğunu bildiren sektör temsilcileri, günlük gereksinimleri karşılamak amacıyla satışların arttığını paylaşıyor.
Fatih’te kuyumculuk yapan Ramazan Sönmez, altın bozdurma hareketliliğini şu sözlerle aktardı:
“Vatandaşın elinde altın varsa, nakit ihtiyacında ilk başvurduğu yerlerden biri kuyumcu oluyor. Özellikle parasının fonda kaldığını söyleyen müşterilerle karşılaşıyoruz. Kimi borcunu, kimi kirasını, kimi de başka bir ödemesini karşılamak için altınını nakde çeviriyor.”
Yatırım fonlarındaki kriz yalnızca bireysel yatırımcıları değil, küçük ve orta büyüklükteki işletmeleri de doğrudan etkiledi. Nakit birikimlerini fonlarda tutan işletmeler, personel maaşları, kira, tedarikçi ve kredi borçlarını karşılayabilmek için kısa vadeli finansman arayışına girdi.
