Bulgaristan eski Dışişleri Bakanı Nadezhda Neynsky, Karadeniz’de yaşanan insansız hava aracı saldırılarının ülkesinin Münhasır Ekonomik Bölgesi’ne ulaşarak ulusal güvenliği tehdit ettiğini savundu. Neynsky, bölgedeki riskler nedeniyle müttefiklerle kapsamlı istişare sürecini başlatan NATO Antlaşması’nın 4. maddesinin derhal devreye sokulması gerektiğini vurguladı.
Ülke basınına Karadeniz’deki gelişmeleri değerlendiren Nadezhda Neynsky, bölgedeki seyrüsefer ve denizcilik emniyetinin doğrudan Bulgaristan ekonomisini ve vatandaşların refahını etkilediğini dile getirdi. Olaylarda kullanılan İHA’ların kaza eseri gelmediğini savunan deneyimli diplomat, saldırıların kasıtlı bir provokasyon niteliği taşıdığına dikkat çekti.
Rusya’nın bu tür eylemlerle bölge ülkelerinde korku iklimi yaratarak iç tartışmaları alevlendirmeyi hedeflediğini belirten eski bakan, korkuyla alınan kararların tehlikesine işaret etti.
NATO Antlaşması’nın 4. ve 5. Maddeleri Arasındaki Fark
Kuzey Atlantik Antlaşması’nın 4. maddesi, bir üyenin toprak bütünlüğü ya da güvenliği tehlikeye girdiğinde ittifakın toplanarak istişare yapmasını sağlıyor. Askerî harekat zorunluluğu doğurmayan bu kural, kriz büyümeden ortak siyasi ve stratejik bir duruş belirlenmesini amaçlıyor. Doğrudan ortak savunma ve kolektif askerî yanıtı tetikleyen 5. maddeden farklı olarak 4. madde, diplomatik bir istişare zemini oluşturuyor.
Sofya yönetiminin kriz sürecindeki adımlarını eleştiren Neynsky, Ulusal Güvenlik Danışma Konseyi’nin toplanmasında gecikildiğini hatırlattı. Eski bakan, kamuoyunun sadece İHA’ların kime ait olduğunu değil, benzer olayların tekrarlanmaması için hangi somut güvenlik tedbirlerinin alındığını duyması gerektiğini ifade etti.
